Sosyal Medya

Makale

Bizim Ä°ranÂ’la hikayemiz

tarihinde yayınlandı.

9 yılında, yüz yılın son halk devrimine şahit olup da, ona hayran olmayan çok az insan vardır. Benzetmek gibi olmasın, Rusya devrimi solcular için neyse, İran devrimi de bizim için oydu. 'Büyük Şeytan' Amerika, 'Küçük Şeytan' İsrail, Rusya, Çin, İngiltere... tüm emperyalist, sömürgeci, işgalci güçlere meydan okumuşlardı. Kim hayran olmazdı ki? Solcular, ülkücüler, liberaller bile Humeyni hayranaydı o zaman.

Humeyni'nin, “Åžii-Sünni kardeÅŸtir” sözü en az bir halk devrimi kadar güçlü bir deÄŸiÅŸimdi. Türkiye Ä°slamcıları, hem anti emperyalist, hem mezhep taassubunu yıkan, hem de özgürlük fışkıran Ä°ran devrimini bu yüzden çok benimsedi.

Türkiye'deki İran, İran'daki İran değildi

1980-95 arasında, Ä°ran üzerine binlerce eser Türkiye'ye adeta aktı. BeheÅŸti, Ali Åžeriati, Mutahhari, Ä°mam Humeyni gibi çaÄŸdaÅŸ öncülerin neredeyse tüm kitaplarını okuyup yuttuk. Yetmedi, Hz. Ali'den baÅŸlayarak, Tabatabai, Fahrattin Razi gibi akait, tefsir, felsefe alimlerinin eserlerini de okuduk. Bir Ä°ranlı bile bizim kadar devrim ve kökleri üzerine okumamıştır.

Ä°ran'a gidenlerimiz çok oldu. Döndüklerinde ÅŸaşıran daha çok oldu.Bizim hayalimizdeki Ä°ran ile gerçekte var olan Ä°ran'ın farklı olması ÅŸaşırtmıştı bizi. “Türkiye'deki Ä°ran, Ä°ran'daki Ä°ran deÄŸil” diyerek ilk uyarıyı yazan Mehmet Metiner, neredeyse aforoz edildi.

İran, daha Humeyni sağken, geleceğin İmamı olan Muntaziri'nin azledilmesi ve ardından hapsedilmesiyle değişmeye başladı. Devrim kendi içinde kavgaya girmişti. Her devrim gibi, kendi çocuklarını yiyordu.

Fabrika ayarları, Pers ve Şii politik tutum

Humeyni'nin ölümünden sonra (1989), İran'daki değişim daha da hızlandı, fabrika ayarlarına geri dönmeye başladı: Pers ve Şii politik tutum.

Şunu anladık ki, İran dünyadaki tüm Şiilerle irtibat kuruyor ya da tüm Sünnileri Şii yapmak istiyor. Bunu da dini gereceklerden çok, aslında politik çıkarlarında kullanmak için yapıyordu.

İran'ın tüm İslam dünyasından kopuşu ve yalnızlaşması Suriye politikası nedeniyle olmuştur. Önce baba Esad'ın Hama ve Humus katliamlarına sessiz kaldı. Sonra oğul Esad'ın cinayetlerine yardım etti. İkisi de mezhep ve siyasi çıkar nedeniyle oldu.

Neredeyse tüm Ä°slamcılar, Suriye'deki tutumu, mezhepçi yayılmacılığı ve ırkçılığı nedeniyle Ä°ran'dan nefret eder hale gelmiÅŸtir. Ä°ran, aklımızın alamayacağı oyunlar, karmaşık iliÅŸkiler içinde, sadece kendi çıkarını düşünen, bencil ve güvenilmez bir hal almıştı gözümüzde. Hele yıllarca “büyük ÅŸeytan” dediÄŸi Amerika ile iÅŸ tutması, hepten bizi ve dünyayı ÅŸok etmiÅŸti.

İslamcıların en büyük hayal kırıklığı

Diyebilirim ki Türkiye'deki İslamcıların en büyük hayal kırıklığı, hüsranı İran'dır. Biz masum, saf, romantik devrimcilerdik, onlar da her türlü Acem oyununu bilenler olarak bizi kandırmış, tarihi bir kazık atmıştı.

Aslında İran jeopolitiğin ve acımasız uluslaraarası ilişkilerin gereğini yapmıştı. Bu açından, İngiltere ve İsrail ile son derece benzerlik gösterirler. Zaten sonradan bu iki ülkeyle ilişkilerinin iyi olduğunu anladık.

Bugün hem Amerika, hem de Rusya ile müttefik olacak kadar ÅŸaşırtıcı bir yerde duruyor Ä°ran. Rusya ile birlikte Suriye'de, Amerika ile birlikte Yemen'de Müslümanların öldürülmesiyle meÅŸgul.Buna diplomasinin baÅŸarısı diyenler olsa da, bence dibe vurmak üzere olan bir savrulma demek gerekir.

ABD, Suudi Arabistan'ı ve Türkiye'yi bırakıp Ä°ran ile müttefik olmayı tercih etmiÅŸse, burada bir tuhaflık var demektir. OrtadoÄŸu denkleminde, dolayısı ile dünya siyasetinde çok ÅŸaşırtıcı deÄŸiÅŸimler oluyor ve Ä°ran bunun tam merkezinde duruyor.Kendi adıma söyleyeyim, bunu çözebilmiÅŸ deÄŸilim.

Ancak ÅŸunu diyebilirim, ambargonun kalkması Ä°ran'ı ticaretin ve paranın tadıyla tanıştıracak. Sivriliklerini törpüleyeceÄŸini ve iç politik baskıların artacağını düşünüyorum. Bir ay sonra Ä°ran'da parlamento seçimleri var. Ambargonun kalkması reformistlere yaradı. Seçimi onlar kazanırsa, fabrika ayarlarına dönmüş Ä°ran'da durum biraz deÄŸiÅŸebilir. Tüm Ä°ran'ı tek bir blok olarak görmek de yanlış. Ama yine ihtiyatı elden bırakmayalım.

Henüz yorum yapılmamış.

* İşaretli tüm alanları doldurunuz.